زمين بردارد ، آيا اين بيع صحيح است ؟ نيز اگر مشترى ادعا كند كه مقدارى از قيمت پرداخت شد و مقدارى باقى مانده و چند سال هم گذشته ، در حالى كه بايع همه را انكار مىكند - اينك كه قيمت زمين دويست هزار تومان است - چه صورتى دارد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه بيع مذكور به اين صورت باشد كه تا يك سال ثمن ماشين هفتاد هزار تومان باشد ، و بعد از آن ثمن ماشين يك جريب زمين باشد ، اين بيع به دو ثمن است و بيع مزبور باطل است ؛ ولى اگر به اين صورت باشد كه ماشين را به هفتاد هزار تومان به او مىفروشد ، به شرط اينكه اگر سر يك سال ثمن را نداد بايد يك جريب زمين را به هفتاد هزار تومان به بايع بفروشد ، بيع مزبور صحيح و عمل به شرط لازم است ؛ و اگر مشترى به شرط عمل نكرد ، بايع مىتواند بيع اول را فسخ كند و ماشين را بردارد ، يا اگر مشترى ماشين را به ديگرى فروخته قيمت فعلى آن را از مشترى بگيرد ؛ و چنانچه در پرداخت ثمن يا مقدارى از آن اختلاف شده باشد ، مشترى بايد دعوى خود را اثبات كند ، و الله العالم . ( 1141 ) خانه‌اى به صورت بيع قطعى با اسقاط كل خيارات حتى خيار غبن معامله قرار گرفته ، بعد از يك هفته فروشنده ادعاى خيار غبن نموده ، آيا معامله قابل فسخ است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه غبن متعارف باشد - و فروشنده خيار غبن را در معامله اسقاط كرده - حقّ فسخ ندارد ؛ و اگر غبن غير متعارف باشد ، مثل اينكه در چهار ميليون يك ميليون تفاوت بود - به نحوى كه فروشنده احتمال چنين غبنى را نمىداد - فروشنده مىتواند معامله را فسخ كند ، هرچند اصل خيار غبن را در معامله اسقاط كرده باشد ، و الله العالم . ( 1142 ) شخصى زمين خود را مىفروشد و قيمت تعيين شده را مىگيرد ، در سند بيش از آنچه هست نوشته مىشود ، آيا شرعاً اين زياد نوشتن كه ادعا شود چه حكم